HWMonitor jest niewielkim i bardzo prostym w obsłudze narzędziem do monitorowania podstawowych parametrów pracy bazowych komponentów komputera. Skupia ono w jednym oknie informacje o temperaturze, napięciu oraz prędkości wentylatorów m.in. chipsetu, procesora i poszczególnych jego rdzeni, dysku twardego, układu graficznego i baterii (w przypadku laptopów i netbooków).

Program do odczytu wspomnianych parametrów wykorzystuje specjalne sensory temperatury montowane na urządzeniach przez ich producentów. W przypadku pozostałych informacji lub komponentów, które nie zostały w takowe czujniki wyposażone (m.in. dyski twarde) wymagane dane pobierane są przy użyciu technologii S.M.A.R.T.

HWMonitor bardzo często jest wymagany do działania różnego rodzaju widżetów systemowych, których zadaniem jest wygodne dostarczanie informacji o parametrach pracy komputera. HWMonitor podczas swojej pracy zapisuje informacje o wartościach minimalnych i maksymalnych uzyskiwanych przez poszczególne komponenty. Narzędzie oferuje również funkcję eksportu wszystkich zgromadzonych danych do postaci pliku tekstowego.